نوع بخصوصي از كتابخانه ها هستند كه فرم ها را ذخيره مي نمايند.توسط برنامه كاربردي InfoPath مي توان فرم هاي الكترونيكي دلخواه را جهت جمع آوري و به اشتراك گذاري اطلاعات، بدون نياز به مهارتهاي برنامه نويسي و توسعه اي طراحي نمود.

نرم افزار InfoPath بعنوان يك از قسمتهاي مهم سيستمهاي آفيس و همچنين نرم افزار توليد فرم در شيرپوينت قابليت ايجاد فرم هاي الكترونيكي دلخواه و انتشار آنها در شيرپوينت را دارد.فرم هاي منتشر شده در شيرپوينت مي توانند از طريق وب (‌استفاده از مرورگر) اطلاعات مورد نظر را از كلاينتها جمع آوري نمايند.

 

مزيتهاي فرم الكترونيكي نسبت به ليست:

كاربران با استفاده از  InfoPath Forms Services كه يكي از اجزاي شيرپوينت Enterprise Edition مي باشد مي توانند فرم ها را پر نمايند.البته توجه داشته باشيد كه به جاي فرم مي توان از ليستهاي سفارشي در شيرپوينت استفاده نمود اما مزيت فرم الكترونيكي نسبت به ليستها به شرح زير مي باشد:

ü                     قابلیت نمایش و استفاده از فرمها از طریق مرورگر به صورت یک صفحه Web

ü                     قابلیت ثبت اطلاعات فرمها در لیستها و کتابخانه اسناد شیرپوینت

ü                     قابليت اتصال به منابع داده خارجي بعنوان بانك اطلاعاتي، ليستهاي شيرپوينت و يا وب سرويس ها

ü                     سفارشي سازي فرم بطريقي كه در يك ليست استاندارد امكانپذير نمي باشد.

ü                     برنامه نويسي و كد نويسي براي عمليات اضافي و بخصوص براي فرم هاي پيچيده و يا فرمهايي كه نياز به محاسبات داده اي و يا ارسال اطلاعات به جاي ديگري دارند.

اين ابزار اطلاعات پر شده در فرم ها را بصورت XML ذخيره مي نمايد.

 

تنظيمات سرويس InfoPath:

توجه داشته باشيد قبل از استفاده از اين امكان لازم است تنظيمات مورد نظر را از طريق سايت مديريت مركزي (Central Administration) در قسمت Application Management انجام دهيد.

InfoPath Forms Services :

·                       Manage form templates 

·                       Configure InfoPath Forms Services 

·                       Upload form template 

·                       Manage data connection files 

·                       Manage the Web service proxy 

 

پس از طراحي فرم دلخواه در InfoPath از طريق گزينه Design Checker موارد سازگاري اجزاي استفاده شده و همچنين مشكلات فرم مورد بررسي قرار گيرد و سپس با استفاده از گزينه Publish Form Template فرم خود را بعنوان يك الگو در كتابخانه فرم منتشر و ذخيره نمائيد.

Submit Button:

توجه شود كه مي توان اطلاعات جمع آوري شده توسط اين فرمها را مي توان كنترل نمود.براي اينكار لازم است مثلا يك دكمه Submit براي فرم خود قرار دهيد و سپس مسير دريافت و ارسال اطلاعات را تعيين نمائيد.

 

 

 

مراحل ساخت فرم در InfoPath :

·         مرحله اول ساخت ظاهر فرم يا واسط كاربري (شامل تعيين چيدمان يا Layout، قالب، فرمت و كنترل هاي فرم)

·         منطق اجزاء (شامل تعيين قوانين، اعتبار سنجي ها (Validation) ها و نحوه نمايش قسمتهاي فرم (Conditional Formatting) و كد نويسي هاي لازم)

·         ارتباطات داده اي بين اجزاء (دريافت و ارسال اطلاعات)

 

انواع فرمها در Infopath  :

·         فرمهاي تحت وب (Web Base) كه كاربران براي بازكردن آنها نيازي به ابزار InfoPath ندارند.

·         فرمهاي تحت كاربر يا Client

 

XSN و XML:

هنگام ايجاد فرم جديد در InfoPath يك Template با پسوند .xsn براي آن ايجاد و ذخيره مي شود.فرم پرشده (حاوي اطلاعات) با فرمت XML ذخيره مي شود (.xml) كه مي تواند بعنوان يك بانك اطلاعاتي با فرمتي خاص مورد استفاده واقع شود.

با توجه به مطالب فوق مي توان گفت بطور خلاصه در اين ابزار و با استفاده از امكانات و كنترلهاي موجود، فرمهايي با قالب xsn توليد شده و در اختيار كاربر قرار مي گيرد.در نهايت فرم پر شده در قالب xml قابل استفاده خواهد بود.

امكانات و كنترلهاي موجود براي طراحي فرم در اين ابزار بسيار توانمند و متنوع است تا بتوان فرمي مناسب و كارا را ايجاد نمائيم.نمونه اي از اين كنترلها شامل موارد زير مي باشد:

Text Box, Rich Text Box, Data,Drop-down, List Box, Combo Box, List Box,

Date Piker, Check Box, Option Button, Button, Section, Repeating

 

كنترل Repeating:

بعضي اوقات در زمان طراحي فرم، پيش بيني تعداد رديف هاي لازم براي يك جدول امكانپذير نمي باشد و مي خواهيم تعداد رديف ها براي كاربر محدود نباشد، كه در اينصورت از امكان Repeating استفاده مي شود، در اينصورت كاربر قادر خواهد بود با كليك روي Insert Item رديف جديد و به تعداد دلخواه ايجاد نمايد.تعداد دوره هاي آموزشي، سوابق كاري و ... مثالهايي از اين دست مي باشد.

 

كنترل Section :

همچنين بعضي اوقات نياز است بر اساس انتخاب كاربر قسمتي از فرم تغيير نمايد و نوعي پويايي در فرم اعمال گردد كه در اين مواقع از Section استفاده مي كنيم تا ناحيه و قسمتي از فرم را كنترل نمائيم.اين كار از طريق Conditional Formatting  امكانپذير خواهد شد.بدين صورت كه با شرط يا شروطي كه از اين طريق اعمال مي نمائيم مي توانيم قسمت يا Section مورد نظر را كنترل (مثلا مخفي يا جايگزين و ...) نمائيم.مثلا وقتي كاربر جنسيت را انتخاب نمايد بر اساس جنسيت، ادامه سوالات بر اساس اين انتخاب تغيير نمايد.

انتخاب حالت Default براي Section نيز از مواردي است كه بايد لحاظ شود تا نماي پيش فرض قسمت مشخص شده باشد.

كنترل تقويم:

توجه نمائيد كه كنترل تقويم در ابزار infopath از اطلاعات و تنظيمات منطقه اي (Regional Setting) ويندوز استفاده مي نمايد، در صورتيكه اگر فرم شما روي فرم سرور متشر شده باشد،كنترل تقويم شما منطبق با تقويم زباني است كه روي فرم سرور نصب شده است.

كنترل مورد نظر Date Picker مي باشد كه براي اين كه از تقويم فارسي استفاده نمائيد لازم است روي اين كنترل راست كليك نمائيد و در قسمت Properties آن گزينه Format را انتخاب نموده و گزينه Farsi را انتخاب نمائيد.

البته توجه فرمائيد فارسي ساز تقويم نصب شده باشد.

 

Rules:

با استفاده از اين امكان مي توان Event ها و Action هايي را بر اساس يك سري شروط معين، پياده سازي و فعال نمود.براي اين كار روي كنترل مورد نظر راست كليك كرده و گزينه Rules را انتخاب نمائيد.حال مي توانيد با افزودن شرايط مورد نياز، فعاليتها و رويدادهايي را كه لازم داريم در صورت وقوع آن شروط، فعال شوند را تعريف مي نمائيم.

 

Show a dialog box expression زماني استفاده مي شود كه اگر شرط واقع شد پيامي از داخل خود فرم كه مي تواند يك فيلد يا مجموعه اي از فيلدها و يا فرمولي از تركيب آنها باشد نمايش داده شود.

از طريق Open a new form to fill out مي توانيم آدرس فرم ديگري را جهت نمايش به كاربر و پر كردن آن بدهيم.

 

تعيين ويژگيهاي فرم:

از طريق منوي Tools > Form Options مي توان خصوصيات فرم را تعيين نمود.

 

ارتباطات داده اي (Data Connection) در InfoPath :

دو نوع ارتباط داده اي در InfoPath و بصورت دريافت (Receive Data) و ارسال (Submit Data) قابل استفاده مي باشد.براي اين كار از منوي Tools > Data Connection مي توانيم ارتباطات داده اي خود را تعريف نمائيم.

 

 

اگر گزينه Submit Data  انتخاب شود مي توان به منابع زير داده ارسال نمود :

·         XML Document

·         Database (SQL Server, Access)

·         Web Service

·         SharePoint List or Library

 

و اگر گزينه Receive Data  انتخاب شود مي توان از منابع زير داده دريافت نمود :

·         To a Web Service

·         To a Document Library on a SharePoint Site

·         As an Email Message

·         To the hosting environment, such as an ASP.NET or a hosting application

 

كه پس از آن با توجه به هر يك از انتخابها، آدرس هاي مورد نظر پرسيده شده و ارتباطات داده اي با توجه به سطوح دسترسي تعيين خواهد شد.

توجه به اين نكته ضروري است كه تيمي كه توسعه فرم هاي الكترونيكي در شيرپوينت را بعهده دارند بايد داراي حقوق دسترسي لازم باشند.

با تعريف ارتباطات داده اي قادر خواهيم بود به ليستها و منابع داده اي شيرپوينت، از طريق فرم الكترونيكي دسترسي داشته باشيم و اين توانمندي بسيار مهمي به شمار خواهد آمد تا از مزيتهاي فرم الكترونيكي در شيرپوينت استفاده گردد و ارتباطات الكترونيكي در سطح شيرپوينت از قابليت انعطاف بسيار بيشتري برخوردار گردد.